{"id":8958,"date":"2022-04-08T13:21:51","date_gmt":"2022-04-08T13:21:51","guid":{"rendered":"https:\/\/rdnews.al\/?p=8958"},"modified":"2022-04-08T13:21:51","modified_gmt":"2022-04-08T13:21:51","slug":"rritja-me-e-larte-e-cmimeve-ne-me-shume-se-20-vite-shqiptaret-drejt-varferise","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/foltore.al\/index.php\/2022\/04\/08\/rritja-me-e-larte-e-cmimeve-ne-me-shume-se-20-vite-shqiptaret-drejt-varferise\/","title":{"rendered":"Rritja m\u00eb e lart\u00eb e \u00e7mimeve n\u00eb m\u00eb shum\u00eb se 20 vite, shqiptar\u00ebt drejt varf\u00ebris\u00eb"},"content":{"rendered":"<p>Muaji i kaluar sh\u00ebnoi rritjen m\u00eb t\u00eb shpejt\u00eb t\u00eb \u00e7mimeve n\u00eb Shqip\u00ebri n\u00eb s\u00eb paku dy dekada, p\u00ebr shkak t\u00eb rritjes s\u00eb \u00e7mimeve n\u00eb tregun nd\u00ebrkomb\u00ebtar si dhe kriz\u00ebs s\u00eb gripit t\u00eb shpend\u00ebve n\u00eb tregun vend\u00ebs. T\u00eb dh\u00ebnat e publikuara  nga Instituti i Statistikave tregojn\u00eb se kostoja e p\u00ebrgjithshme e jetes\u00ebs u rrit me 5.7%. Kjo \u00ebsht\u00eb nj\u00eb rritje edhe m\u00eb e lart\u00eb se sa kriza e inflacionit t\u00eb vitit 2008.<\/p>\n<p>Grupi kryesor i mallrave me rritje \u00e7mimesh jan\u00eb mallrat e nevoj\u00ebs s\u00eb p\u00ebrdishme, buk\u00eb, vaj, zarzavate dhe sheqer. \u00c7mimi i vajit vegjetal \u00ebsht\u00eb rritur me 22.4%, sipas INSTAT.<\/p>\n<p>Shqiptar\u00ebt konsumojn\u00eb kryesisht vaj luledielli nd\u00ebrsa vajrat e tjer\u00eb si vaji i misrit apo i palm\u00ebs nuk jan\u00eb t\u00eb preferuar Vaji i lulediellit i konsumuar n\u00ebp\u00ebr bot\u00eb vjen n\u00eb nj\u00eb mas\u00eb t\u00eb konsiderueshme nga zona e Detit t\u00eb Zi dhe eksportohet nga Rusia dhe Ukraina. P\u00ebr shkak se Rusia ka vendosur bllokad\u00eb detare ndaj porteve t\u00eb Ukrain\u00ebs, kjo e fundit nuk \u00ebsht\u00eb n\u00eb gjendje t\u00eb eksportoj\u00eb rezervat e saj t\u00eb m\u00ebdha n\u00eb vaj dhe drithra p\u00ebr shkak se lidhjet e saj hekurudhore, t\u00eb cilat mund t\u00eb sh\u00ebrbejn\u00eb si alternativ\u00eb ndaj porteve, nuk jan\u00eb t\u00eb mjaftueshme p\u00ebr t\u00eb transportuar volumet e m\u00ebdha t\u00eb transportuara m\u00eb par\u00eb me det. Sipas Reuters, kjo ka ndihmuar indirekt Rusin\u00eb q\u00eb t\u00eb eksportoj\u00eb vajin e saj t\u00eb lulediellit me \u00e7mimin rekord prej 2150 dollar\u00eb p\u00ebr ton\u00eb.<\/p>\n<p>N\u00eb Shqip\u00ebri, vaji i lulediellit kushton aktualisht rreth 320 lek\u00eb p\u00ebr lit\u00ebr nga 220-240 lek\u00eb q\u00eb kushtonte para kriz\u00ebs.<\/p>\n<p>\u00c7mimi i buk\u00ebs dhe i drithrave \u00ebsht\u00eb rritur me 16% n\u00eb mars t\u00eb k\u00ebtij viti n\u00eb krahasim me marsin e vitit t\u00eb kaluar, sipas INSTAT nd\u00ebrsa mishi, qum\u00ebshti dhe vez\u00ebt jan\u00eb shtrenjtuar me 10%. N\u00eb ve\u00e7anti vez\u00ebt u rrit\u00ebn nga 18 n\u00eb 30 lek\u00eb p\u00ebr kok\u00ebr pasi nj\u00eb grip pulash vrau rreth 10% t\u00eb stokut t\u00eb pulave n\u00eb vend gjat\u00eb muajit mars.<\/p>\n<p>Kostoja e transportit u rrit me 20% si pasoj\u00eb e rritjes s\u00eb \u00e7mimit t\u00eb karburantit.<\/p>\n<p>Ndryshe nga \u00e7mimet e mallrave t\u00eb p\u00ebrditshme, \u00e7mimet e mallrave t\u00eb tjer\u00eb kan\u00eb p\u00ebsuar inflacion minimal. Mobiljet dhe pajimet e tjera sht\u00ebpiake p\u00ebsuan rritje n\u00eb mas\u00ebn 1.4% nd\u00ebrsa veshjet dhe k\u00ebpuc\u00ebt u shtrenjtuan n\u00eb mas\u00ebn 1.5%.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Muaji i kaluar sh\u00ebnoi rritjen m\u00eb t\u00eb shpejt\u00eb t\u00eb \u00e7mimeve n\u00eb Shqip\u00ebri n\u00eb s\u00eb paku dy dekada, p\u00ebr shkak t\u00eb rritjes s\u00eb \u00e7mimeve n\u00eb tregun nd\u00ebrkomb\u00ebtar si dhe kriz\u00ebs s\u00eb gripit t\u00eb shpend\u00ebve n\u00eb tregun vend\u00ebs. T\u00eb dh\u00ebnat e publikuara nga Instituti i Statistikave tregojn\u00eb se kostoja e p\u00ebrgjithshme e jetes\u00ebs u rrit me 5.7%. &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":5,"featured_media":8959,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[46],"tags":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/foltore.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8958"}],"collection":[{"href":"https:\/\/foltore.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/foltore.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/foltore.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/foltore.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=8958"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/foltore.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8958\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/foltore.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/8959"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/foltore.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=8958"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/foltore.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=8958"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/foltore.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=8958"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}