{"id":6112,"date":"2022-03-04T10:44:48","date_gmt":"2022-03-04T10:44:48","guid":{"rendered":"https:\/\/rdnews.al\/?p=6112"},"modified":"2022-03-04T10:44:48","modified_gmt":"2022-03-04T10:44:48","slug":"tashme-lindim-te-gjithe-te-ndotur","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/foltore.al\/index.php\/2022\/03\/04\/tashme-lindim-te-gjithe-te-ndotur\/","title":{"rendered":"Tashm\u00eb lindim t\u00eb gjith\u00eb t\u00eb ndotur"},"content":{"rendered":"<p>\u00cbsht\u00eb e v\u00ebshtir\u00eb t\u00eb arrish t\u00eb lexosh n\u00eb \u00e7far\u00ebdo p\u00ebrmbledhje historike mbi lin\u00eb e dhenve pa u ndeshur me fjal\u00ebn pisll\u00ebk. N\u00eb shekullin e XIX, lija e dhenve konsiderohej n\u00eb pjes\u00ebn m\u00eb t\u00eb madhe nj\u00eb s\u00ebmundje e favorizuar nga pisll\u00ebku, ar\u00ebsye p\u00ebr t\u00eb cil\u00ebn supozohej se ishte p\u00ebr m\u00eb tep\u00ebr nj\u00eb s\u00ebmundje e t\u00eb varf\u00ebrve. Sipas teoris\u00eb miazmatike, nj\u00eb num\u00ebr i mir\u00eb s\u00ebmundjesh infektuese shkaktohej nga ajri i keq, i ndotur nga jasht\u00ebqitje apo nga l\u00ebnd\u00eb n\u00eb dekompozim. Kushtet sh\u00ebndet\u00ebsore e t\u00eb varf\u00ebrve n\u00ebp\u00ebr qytete p\u00ebrfaq\u00ebsonin nj\u00eb k\u00ebrc\u00ebnim p\u00ebr klas\u00ebn e mesme, q\u00eb mbyllte dritaret e sht\u00ebpis\u00eb p\u00ebr t\u00eb mbajtur jasht\u00eb ajrin q\u00eb dilte nga basifondet. Mendonte se pisll\u00ebku ishte p\u00ebrgjegj\u00ebs jo vet\u00ebm p\u00ebr s\u00ebmundjet, por edhe t\u00eb imoralitetit. \u201cE papast\u00ebr! E papast\u00ebr!\u201d ankohet heroina e Drakul\u00ebs kur zbulon se \u00ebsht\u00eb kafshuar nga vampiri dhe d\u00ebshp\u00ebrimi i tij ka t\u00eb b\u00ebj\u00eb me fatin e shpirtit t\u00eb tij sa edhe ai i trupit t\u00ebnd.<\/p>\n<p>Teoria mizmatike n\u00eb fund z\u00ebvend\u00ebsohet nga ajo mikrobike, q\u00eb p\u00ebrb\u00ebn nj\u00eb hap p\u00ebrpara n\u00eb kuptimin e natyr\u00ebs s\u00eb infektimit, edhe pse hipoteza e mb\u00ebshtetur mbi pisll\u00ebkun nuk ishte krejt\u00ebsisht e gabuar apo e kot\u00eb. Likuidi i bruton q\u00eb kalon n\u00ebp\u00ebr rrug\u00eb padyshim mund t\u00eb p\u00ebrhap\u00eb disa s\u00ebmundje, megjith\u00ebse lija e dhenve nuk \u00ebsht\u00eb nj\u00ebra prej k\u00ebtyre, dhe masat e higjen\u00ebs e frym\u00ebzuara nga kjo teori do ta reduktonin ndjesh\u00ebm ndikimin e koler\u00ebs, tifos dhe murtaj\u00ebs. Nj\u00ebra prej m\u00eb dometh\u00ebn\u00ebsve qe ajo e ujit t\u00eb pijsh\u00ebm. P\u00ebr shembull, devijimi i lumit Chicago, i projektuar p\u00ebr t\u00eb mos arritur likuidin e p\u00ebrmbysur n\u00eb uj\u00ebrat drejtp\u00ebrs\u00ebdrejti n\u00eb Liqenin Michigan, tek i cili mb\u00ebshtetej p\u00ebr t\u2019u furnizuar me ujin e pijsh\u00ebm, paraqiti benefitet evidente p\u00ebr qytetar\u00ebt e Chicago.<\/p>\n<p>Tani q\u00eb kam kaluar shum\u00eb koh\u00eb nga devijimi i k\u00ebtij lumi, n\u00ebnat q\u00eb takoj n\u00eb birgjet e Liqenit Michigan nuk i japin shum\u00eb mendim pisll\u00ebkut. Pjesa m\u00eb e madhe e jona mendon se pisll\u00ebku iu b\u00ebn mir\u00eb f\u00ebmij\u00ebve, nd\u00ebrsa disa jan\u00eb dyshuese ndaj barit n\u00ebp\u00ebr parqe, q\u00eb mund t\u00eb jet\u00eb trajtuar me substanca kimike toksike. \u00cbsht\u00eb shum\u00eb e r\u00ebndomt\u00eb midis njer\u00ebzve sesi ideja se toksinat, m\u00eb shum\u00eb se pisll\u00ebku apo filizat, jan\u00eb shkaku i fundit i shum\u00eb patologjive. Toksinat q\u00eb na prekupojn\u00eb variojn\u00eb nga mbeturinat e pesicideve deri tek shurupi i misrit dhe sasira t\u00eb larta fruktoze, dhe midis substancave jasht\u00ebzakonihst t\u00eb dyshimta q\u00eb nderojn\u00eb bisfenolin A q\u00eb mbulon pjes\u00ebn e brendshme e kano\u00e7eve tona, ftalatet e ndodhur n\u00ebp\u00ebr shampo dhe TDCPPP e pranishme n\u00eb divanet dhe n\u00eb dysheqet tona.<\/p>\n<p>Qysh p\u00ebrpara shtatzan\u00ebsis\u00eb kisha b\u00ebr\u00eb ndonj\u00eb ekskursion n\u00eb toksikologjin\u00eb intuitive, por m\u00eb pas jam zhytur n\u00eb theme\u00eb vet\u00ebm me lindjen e tim biri. Kam zbuluar se deri nj\u00eb f\u00ebmij\u00eb q\u00eb merr qum\u00ebsht n\u00ebne mund t\u00eb g\u00ebzoj\u00eb iluzionin e sistemit t\u00eb mbyllur, t\u00eb nj\u00eb trupi q\u00eb nuk ka hyr\u00eb ende n\u00eb raport me papst\u00ebrtin\u00eb e bujq\u00ebsis\u00eb dhe t\u00eb industris\u00eb. E bindur si\u00e7 isha nha tregimi i trupit t\u00eb pandotur, kujtoj sesi kam provuar nj\u00eb spaz\u00ebm kur im bir ka pir\u00eb uj\u00eb p\u00ebr her\u00eb t\u00eb par\u00eb. \u201cI papast\u00ebr! I papast\u00ebr!\u201d, ka ul\u00ebritur mendja ime.<\/p>\n<p>\u201cIshte shum\u00eb i past\u00ebr\u201d, ka th\u00ebn\u00eb nj\u00eb n\u00ebn\u00eb nga Baltimora lidhur me djalin, q\u00eb kishte zhvilluar nj\u00eb form\u00eb leu\u00e7emie prej t\u00eb sapolinduri. N\u00ebna ja atribuonte fajin e s\u00ebmundjes tek ndot\u00ebsit e ndodhur tek vaksinat dhe ankohej pse kishte lejuar veten q\u00eb ta vaksinonte. Frik\u00ebrat se mos formaldeida e pranishme tek vaksinat provokon kancerin jan\u00eb t\u00eb ngjashme me at\u00eb t\u00eb m\u00ebrkurit dhe t\u00eb aluminit, pasi gjenden n\u00eb agregate t\u00eb vegj\u00ebl n\u00eb substanc\u00ebn n\u00eb fjal\u00eb, edhe pse megjithat\u00eb n\u00eb sasi konsideruesh\u00ebm m\u00eb t\u00eb ul\u00ebta se ato q\u00eb absorbohen nga burime t\u00eb tjera t\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebta t\u00eb s\u00eb nj\u00ebjt\u00ebs substanc\u00eb. Formaldeida gjendet n\u00eb gazin shkarkues t\u00eb makinave dhe n\u00eb tymin e cigareve, ashtu si n\u00eb kutit\u00eb prej letre apo n\u00eb shamit\u00eb prej letre, dhe ril\u00ebshohet nga kuzhinat prej gazi dhe nga sobat po me gaz.<\/p>\n<p>Shum\u00eb vaksina p\u00ebrbajn\u00eb gjurm\u00eb t\u00eb formaldeides s\u00eb p\u00ebrdorur p\u00ebr ta \u00e7aktivizuar virusin dhe kjo mund t\u00eb ngjall\u00eb alarm tek ata prej nesh q\u00eb e asociojn\u00eb formaldeiden midis breshk\u00ebve t\u00eb vdekura n\u00eb kuti prej xhami n\u00eb laborator. N\u00eb p\u00ebrq\u00ebndrime t\u00eb tjera \u00ebsht\u00eb sigurisht toksike, por \u00ebsht\u00eb nj\u00eb produkt i trupave tona, esencial p\u00ebr metabolizmin ton\u00eb, dhe sasia q\u00eb tashm\u00eb qarkullon n\u00eb organizmat tona \u00ebsht\u00eb konsideruesh\u00ebm m\u00eb e lart\u00eb se ajo q\u00eb marrim me vaksinimin. E nj\u00ebjta gj\u00eb vlen p\u00ebr m\u00ebrkurin, me t\u00eb cilin nj\u00eb f\u00ebmij\u00eb do t\u00eb jet\u00eb m\u00eb i ekspozuar p\u00ebr shkak t\u00eb mjedisit rrethues sesa prej nj\u00eb vaksinimi. Kjo \u00ebsht\u00eb e v\u00ebrtet\u00eb edhe n\u00eb rastin e aluminit, q\u00eb p\u00ebrdoret si ndihm\u00ebs n\u00eb vaksina p\u00ebr t\u00eb forcuar reagimin imunitar. Alumini gjendet n\u00eb nj\u00eb thes prej gj\u00ebrash, p\u00ebrfshi fruta dhe drith\u00ebra, ashtu si n\u00eb qum\u00ebshtin e n\u00ebn\u00ebs, q\u00eb rezulton t\u00eb jet\u00eb i ndotur sa mjedisi yn\u00eb n\u00eb p\u00ebrgjith\u00ebsi. Analiza laboratorike t\u00eb qum\u00ebshtit t\u00eb n\u00ebn\u00ebs kan\u00eb hasur pranin\u00eb e diluent\u00ebve, solvent\u00ebve p\u00ebr larjen n\u00eb t\u00eb that\u00eb, t\u00eb pap\u00ebrshkueshmet nga zjarri, pesticidet dhe shtyt\u00ebsit p\u00ebr raketat. Gazetarja Florence Williams v\u00ebren: \u201cPjesa m\u00eb e madhe e k\u00ebtyre substancave kimike \u00ebsht\u00eb e pranishme n\u00eb sasira mikroskopike, por sikur qum\u00ebshti i n\u00ebn\u00ebs t\u00eb shitjej n\u00eb supermarketin e lagjes, disa pjes\u00eb nuk do t\u00eb k\u00ebnaqnin nivelet federale e siguris\u00eb ushqimore p\u00ebr mbeturinat e DDT dhe PCB\u201d.<\/p>\n<p>P\u00ebrkufizimi i toksin\u00ebs mund t\u00eb ting\u00eblloj\u00eb n\u00eb nj\u00eb far\u00eb m\u00ebnyre i habitsh\u00ebm, n\u00ebse je m\u00ebsuar ta d\u00ebgjosh k\u00ebt\u00eb fjal\u00eb t\u00eb shqiptohet brenda nj\u00eb konteksti substancash rezistente ndaj zjarrit dhe parabeni. Megjith\u00ebse sot termi toksin\u00eb shpesh p\u00ebrdoret n\u00eb referim ndaj substancave kimike artificiale, kuptimi m\u00eb i sakt\u00eb i saj i rezervohet akoma sot helmeve me origjin\u00eb biologjike. P\u00ebr shembull, toksina e koll\u00ebs s\u00eb mir\u00eb \u00ebsht\u00eb p\u00ebrgjegj\u00ebse p\u00ebr d\u00ebmet n\u00eb mushk\u00ebri q\u00eb mund t\u00eb b\u00ebjn\u00eb t\u00eb zgjas\u00eb p\u00ebr muaj me radh\u00eb nj\u00eb koll\u00eb konvulse pasi q\u00eb n\u00eb origjin\u00eb jan\u00eb vrar\u00eb nga antibiotik\u00ebt. Toksina e difteritit \u00ebsht\u00eb nj\u00eb helm mjaft i fuqish\u00ebm sa t\u00eb shkaktoj\u00eb pamjaftueshm\u00ebri t\u00eb forta t\u00eb organeve dhe tetanozi prodhon nj\u00eb neurotoksin\u00eb vdekjeprur\u00ebse. Vaksinimi sot na mbron nga t\u00eb gjitha k\u00ebto toksina.<\/p>\n<p>Toksoid \u00ebsht\u00eb termi q\u00eb p\u00ebrdoret p\u00ebr nj\u00eb toksin\u00eb q\u00eb \u00ebsht\u00eb detoksifikuar; por ekzistenca e nj\u00eb klase vaksinash t\u00eb quajtura toksoide ka mund\u00ebsi nuk ndihmon t\u00eb ulen shqet\u00ebsimet lidhur me faktin q\u00eb vaksinimi \u00ebsht\u00eb burim toksiciteti. \u201cIdhtarja e konsumator\u00ebve\u201d Barbara Loe Fischer i ushqen rregullisht frik\u00ebra t\u00eb ngjashme, duke ju referuar vaksinave si \u201csubstanca biologjike me toksicitet t\u00eb panjohur\u201d dhe duke ju apeluar konservant\u00ebve jotoksik\u00eb dhe studimeve t\u00eb m\u00ebtejshme lidhur me \u201ctoksicitetin e t\u00eb gjith\u00eb shotjcave t\u00eb vaksinave\u201d dhe \u201cefekteve toksike kumulative\u201d potenciale t\u00eb tyre.<\/p>\n<p>Toksiciteti p\u00ebr t\u00eb cilin flitet mbetet i pakapsh\u00ebm, n\u00eb kalimin e tij nga komponent\u00ebt biologjik\u00eb e vaksinave tek konservuesit e tyre, dometh\u00ebn\u00eb n\u00eb nj\u00eb \u00e7\u00ebshtje akumulimi q\u00eb ka t\u00eb b\u00ebj\u00eb jo vet\u00ebm me vaksinat, por edhe me toksicitetin q\u00eb buron nga mjedisi n\u00eb p\u00ebrgjith\u00ebsi. N\u00eb nj\u00eb kontekst t\u00eb ngjash\u00ebm, frika ndaj toksicitetit m\u00eb duket nj\u00eb ankth i lasht\u00eb i ripag\u00ebzuar me nj\u00eb em\u00ebr t\u00eb ri. N\u00ebse dikur fjala pis, me at\u00eb aureol\u00eb moralistike, t\u00eb b\u00ebnte t\u00eb mendohej p\u00ebr m\u00ebkatet e mishit, sot termi toksin \u00ebsht\u00eb nj\u00eb d\u00ebnim i t\u00eb k\u00ebqijave kimike t\u00eb bot\u00ebs ton\u00eb t\u00eb industrializuar.<\/p>\n<p>Kjo nuk do t\u00eb thot\u00eb se preokupimet lidhur me ndotjen mjedisore nuk jan\u00eb t\u00eb justifikuara \u2013 ashtu si teoria miazmatike, edhe ajo e toksicitetit \u00ebsht\u00eb e ankoruar me rreziqe reale \u2013 por se m\u00ebnyra me t\u00eb cil\u00ebn mendojm\u00eb p\u00ebr toksicitetit ngjan paksa me at\u00eb me t\u00eb cil\u00ebn dikur ar\u00ebsyetohej lidhur me pisll\u00ebkun. T\u00eb dyja teorit\u00eb u mund\u00ebsojn\u00eb mb\u00ebshtet\u00ebsve t\u00eb tyre q\u00eb ta ken\u00eb n\u00eb kontroll sh\u00ebndetin duke ndjekur past\u00ebrtin\u00eb personale. P\u00ebr k\u00eb besonte teorin\u00eb miazmatike n\u00ebnkuptonte t\u00eb mbyllej n\u00eb sht\u00ebpi, duke perde t\u00eb r\u00ebnda dhe persiane mund ta mbanin hermetikisht jasht\u00eb er\u00ebn e t\u00eb varf\u00ebrve dhe problemet e tyre. Versioni bashk\u00ebkohor i persianeve t\u00eb mbyllura konsiston n\u00eb blerjen e ujit t\u00eb pastruar, t\u00eb pastruesve t\u00eb ajrit dhe t\u00eb ushqimit q\u00eb premtojn\u00eb t\u00eb mbetesh i pakontaminuar.<\/p>\n<p>Pas\u00ebrtia, sidomos ajo e trupit, \u00ebsht\u00eb koncepti duksh\u00ebm i pafajsh\u00ebm q\u00eb q\u00ebndron prapa disa prej masave sociale m\u00eb mizore t\u00eb shekullit t\u00eb kaluar. Ka qen\u00eb pasioni p\u00ebr past\u00ebrtin\u00eb trupore ai q\u00eb ka udh\u00ebhequr l\u00ebvizjen e eugjenetik\u00ebs, q\u00eb ka \u00e7uar n\u00eb sterilizimin e grave t\u00eb verb\u00ebra, zezake apo t\u00eb varf\u00ebra. Preokupime p\u00ebr pastr\u00ebrtin\u00eb trupore q\u00ebndronin prapa ligjeve lidhur me martesat e p\u00ebrzeira, q\u00eb mbijetuan m\u00eb shum\u00eb se nj\u00eb shekull pas abrogimit t\u00eb skllav\u00ebris\u00eb dhe prapa ligjeve lidhur me sodomin\u00eb, q\u00eb vet\u00ebm koh\u00ebt e fundit jan\u00eb shpallur antikushtetues. Goxha solidaritet njer\u00ebzor \u00ebsht\u00eb sakrifikuar n\u00eb em\u00ebr t\u00eb ruajtjes s\u00eb nj\u00eb past\u00ebrtie t\u00eb supozuar.<\/p>\n<p>N\u00ebse nuk e dim\u00eb akoma se \u00e7far\u00eb mund t\u00eb n\u00ebnkuptoj\u00eb sakt\u00ebsisht p\u00ebr sh\u00ebndetin e f\u00ebmij\u00ebve tan\u00eb prania e nj\u00eb game t\u00eb gjer\u00eb substancash kimike n\u00eb gjakun e kordonit ombelikal dhe n\u00eb qum\u00ebshtin e n\u00ebn\u00ebs, t\u00eb pakt\u00ebn dim\u00eb se nuk jemi, deri qysh n\u00eb lindje, m\u00eb t\u00eb past\u00ebr n\u00eb ambientin ton\u00eb. Tashm\u00eb lindim t\u00eb gjith\u00eb t\u00eb ndotur. N\u00eb zorr\u00ebt tona kemi nj\u00eb num\u00ebr mikroorganizmash m\u00eb t\u00eb madh se ai i qelizave t\u00eb trupit ton\u00eb: zvarritemi me bakteret dhe jemi plot me substanca kimike. Th\u00ebn\u00eb me fjal\u00eb t\u00eb tjera, jemi n\u00eb vijueshm\u00ebri me gjith\u00e7ka q\u00eb ka n\u00eb k\u00ebt\u00eb Tok\u00eb. P\u00ebrfshi edhe, n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb, t\u00eb tjer\u00ebt.<\/p>\n<p>(<em>Ky \u00ebsht\u00eb nj\u00eb ekstrakt i librit \u201cImunitet. Vaksina, viruse dhe frik\u00ebra t\u00eb tjera i autores Eula Biss<\/em>)<\/p>\n<p><strong>P\u00ebrgatiti<\/strong><\/p>\n<p><strong>ARMIN TIRANA<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00cbsht\u00eb e v\u00ebshtir\u00eb t\u00eb arrish t\u00eb lexosh n\u00eb \u00e7far\u00ebdo p\u00ebrmbledhje historike mbi lin\u00eb e dhenve pa u ndeshur me fjal\u00ebn pisll\u00ebk. N\u00eb shekullin e XIX, lija e dhenve konsiderohej n\u00eb pjes\u00ebn m\u00eb t\u00eb madhe nj\u00eb s\u00ebmundje e favorizuar nga pisll\u00ebku, ar\u00ebsye p\u00ebr t\u00eb cil\u00ebn supozohej se ishte p\u00ebr m\u00eb tep\u00ebr nj\u00eb s\u00ebmundje e t\u00eb varf\u00ebrve. &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":6113,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[42],"tags":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/foltore.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6112"}],"collection":[{"href":"https:\/\/foltore.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/foltore.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/foltore.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/foltore.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6112"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/foltore.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6112\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/foltore.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/6113"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/foltore.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6112"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/foltore.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=6112"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/foltore.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=6112"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}